Na egzaminie SRC cztery skróty związane z akcją SAR wracają w kilku pytaniach naraz: raz trzeba dopasować skrót do polskiej nazwy, raz wskazać, kto kieruje akcją, a raz, kto kieruje korespondencją na miejscu zdarzenia. Ten materiał rozkłada RCC, RSC, OSC i CRS na role, pokazuje, czym jest łączność koordynacyjna i na jakiej częstotliwości utrzymuje się łączność na miejscu akcji. Po jego przeczytaniu powinieneś bez zgadywania odróżnić ośrodek, który kieruje całą akcją, od jednostki, która kieruje łącznością na miejscu.
Po intro SAR
Ten materiał zakłada, że znasz już wprowadzenie Akcja SAR - wprowadzenie: wiesz, czym jest SAR, czym różni się od GMDSS i po co w ogóle istnieją ośrodki koordynacyjne. Nie powtarzamy tego tutaj.
Nie wracamy też do procedur łączności w niebezpieczeństwie. Alarm DSC, MAYDAY fonią, potwierdzenie odbioru i MAYDAY RELAY, cisza radiowa oraz odwołanie fałszywego alarmu mają własne materiały (lista na końcu). Tu patrzymy na to, co dzieje się po drugiej stronie alarmu: kto przejmuje sprawę i kto czym kieruje.
Mapa ról
Zanim przejdziemy do szczegółów, oto cała czwórka w jednym zestawieniu. Pierwsza kolumna to polskie nazwy w brzmieniu, jakiego używają pytania egzaminacyjne - warto nauczyć się ich dokładnie w tej formie.
| Nazwa w pytaniu egzaminacyjnym | Skrót | Rozwinięcie angielskie | Gdzie działa | Czym kieruje |
|---|---|---|---|---|
| Ratowniczy Ośrodek Koordynacyjny | RCC | Rescue Co-ordination Centre | na lądzie | całą akcją SAR w swoim rejonie |
| Podcentrum Ratownicze | RSC | Rescue Sub-Centre | na lądzie | działaniami w części rejonu, jako jednostka podległa RCC |
| stacja nadbrzeżna (zaangażowana w akcję SAR) | CRS | Coast Radio Station | na lądzie, łącze ląd - morze | łącznością od strony lądu, w porozumieniu z RCC |
| jednostka koordynująca poszukiwanie i ratowanie | OSC | On-Scene Co-ordinator | na morzu, w rejonie zdarzenia | działaniami i korespondencją na miejscu akcji |
Dobra wskazówka do zapamiętania skrótów: pierwsza litera każdego z nich podpowiada, czym jest podmiot albo gdzie działa. RCC i RSC to struktury ratownicze (Rescue), CRS to stacja nadbrzeżna (Coast), a OSC działa „on scene”, czyli na miejscu zdarzenia.
RCC
Ratowniczy Ośrodek Koordynacyjny oznacza się skrótem RCC (od Rescue Co-ordination Centre). To ośrodek na lądzie, który odpowiada za kierowanie akcją SAR w wyznaczonym rejonie odpowiedzialności.
W praktyce oznacza to, że RCC:
- przyjmuje informację o niebezpieczeństwie (często za pośrednictwem stacji nadbrzeżnej),
- planuje akcję i decyduje, jakie siły i środki w niej uczestniczą,
- wyznacza jednostkę, która będzie koordynować działania na miejscu zdarzenia (OSC),
- prowadzi nadrzędną łączność koordynacyjną z jednostkami biorącymi udział w akcji,
- decyduje o zakończeniu akcji.
W Polsce rolę morskiego ośrodka koordynacyjnego pełni MRCC Gdynia.
Czego RCC nie robi
Pytania egzaminacyjne o RCC często podsuwają zadania, które brzmią rozsądnie, ale do tego ośrodka nie należą:
- Bieżąca łączność na miejscu akcji - RCC nie siedzi na miejscu zdarzenia. Prowadzi akcję z lądu, a korespondencją pomiędzy jednostkami w rejonie zdarzenia kieruje wyznaczony przez niego OSC. Łączność na miejscu akcji to osobne zadanie, prowadzone przez jednostki uczestniczące w akcji.
- Sprawy portowe - RCC jest komórką operacyjną służby poszukiwania i ratownictwa. Przygotowanie czy organizowanie służb portowych to zadanie administracji morskiej i portowej, a nie ośrodka koordynującego ratownictwo.
Jeśli w pytaniu „za co odpowiada Ratowniczy Ośrodek Koordynacyjny” widzisz kierowanie akcją SAR obok łączności na miejscu zdarzenia i spraw portowych, wybierasz kierowanie akcją.
RSC
Podcentrum Ratownicze oznacza się skrótem RSC (od Rescue Sub-Centre). Słowo „sub” mówi wszystko: to jednostka podległa RCC, która wspiera ośrodek koordynacyjny i koordynuje działania SAR w wyznaczonej części jego rejonu.
Dwie pomyłki, na które warto uważać:
- RSC nie jest tym samym co RCC. Oba skróty zaczynają się od „R” i różnią się jedną literą, ale RCC to ośrodek nadrzędny, a RSC - jego podcentrum.
- RSC nie jest jednostką na miejscu zdarzenia. Podobnie jak RCC jest stałym elementem struktury SAR na lądzie, a nie statkiem wyznaczonym do konkretnej akcji.
Stąd prosta reguła: pytanie o „Podcentrum Ratownicze” to zawsze RSC, a pytanie o „Ratowniczy Ośrodek Koordynacyjny” to zawsze RCC.
CRS
Stację nadbrzeżną zaangażowaną w akcję SAR oznacza się skrótem CRS (od Coast Radio Station). To lądowa stacja radiowa, która w akcji SAR jest ogniwem łączności między morzem a lądem.
Rola CRS w akcji:
- odbiera alarm o niebezpieczeństwie i przekazuje go do właściwego RCC,
- w porozumieniu z RCC może koordynować łączność akcji od strony lądu - kierować wymianą korespondencji z brzegu, uciszać stacje, które zakłócają korespondencję w niebezpieczeństwie, nadać komunikat o zakończeniu akcji,
- utrzymuje łączność przez cały czas trwania akcji.
Ważne rozróżnienie: CRS jest stacją radiową, a nie ośrodkiem kierującym akcją (to RCC) ani podcentrum (to RSC), ani jednostką na miejscu zdarzenia (to OSC). Jeśli w pytaniu pada „stacja nadbrzeżna”, szukasz skrótu z literą C jak Coast - czyli CRS.
OSC
Jednostkę koordynującą poszukiwanie i ratowanie oznacza się skrótem OSC (od On-Scene Co-ordinator). Kluczowe są słowa „on scene”: OSC działa na miejscu zdarzenia, a nie na lądzie.
Najważniejsze cechy OSC:
- to jednostka (zwykle statek, czasem statek powietrzny) obecna w rejonie akcji, wyznaczana przez RCC spośród jednostek, które tam są,
- koordynuje działania poszukiwawczo-ratownicze bezpośrednio w rejonie zdarzenia,
- kieruje korespondencją na miejscu akcji - to pod jego kierunkiem jednostki uczestniczące w akcji wymieniają informacje,
- nie jest stałą komórką organizacyjną jak RCC czy RSC; rolę OSC przydziela się na czas konkretnej akcji.
W pytaniu z nazwą „jednostka koordynująca poszukiwanie i ratowanie” odrzuć RCC (ośrodek na lądzie) i RSC (podcentrum na lądzie). Zostaje OSC.
Kto kieruje
To najczęstsze źródło pomyłek na egzaminie. Trzeba odróżnić kierowanie całą akcją od kierowania korespondencją na miejscu zdarzenia.
| Pytanie | Odpowiedź | Dlaczego nie pozostałe |
|---|---|---|
| Kto kieruje akcją SAR? | RCC | OSC koordynuje tylko działania na miejscu, wyznaczony przez RCC |
| Kto kieruje korespondencją na miejscu akcji? | OSC | RCC prowadzi akcję z lądu; stacja nadbrzeżna działa od strony lądu |
Na miejscu akcji
Łączność na miejscu zdarzenia (on-scene) to łączność pomiędzy jednostką w niebezpieczeństwie, jednostkami, które udzielają pomocy, oraz jednostką koordynującą akcję. Gdy zostanie ustalona częstotliwość tej łączności, wszystkie jednostki uczestniczące w akcji prowadzą na niej stały nasłuch. Łączność ta jest prowadzona w trybie simpleksowym, tak aby każda stacja na miejscu słyszała wymianę informacji o zdarzeniu.
Kierowanie tą korespondencją należy do OSC. Dlatego:
- RCC odpada - kieruje całą akcją, wyznacza jednostki i ogłasza zakończenie akcji, ale nie prowadzi bieżącej korespondencji w rejonie zdarzenia.
- „wyłącznie stacja nadbrzeżna” odpada - stacja nadbrzeżna może koordynować łączność od strony lądu, ale nie jest na miejscu akcji. Słowo „wyłącznie” dodatkowo wyklucza OSC, a to OSC kieruje korespondencją na miejscu.
Korespondencja koordynacyjna
W banku pytań jest też pytanie o to, kto kieruje korespondencją koordynacyjną SAR. Poprawna odpowiedź to również OSC. Rozumowanie jest takie samo jak wyżej: korespondencja w rejonie akcji, między jednostkami, które w niej uczestniczą, jest prowadzona pod kierunkiem jednostki koordynującej działania poszukiwawczo-ratownicze.
Dystraktory w tym pytaniu zbudowane są na słowie „wyłącznie”:
- „wyłącznie stacja zagrożona” - jednostka w niebezpieczeństwie jest tą, której się pomaga, a nie tą, która koordynuje akcję. Nie kieruje korespondencją ratowników.
- „wyłącznie stacja nadbrzeżna” - stacja nadbrzeżna uczestniczy w akcji od strony lądu, ale nie przejmuje kontroli nad korespondencją w rejonie zdarzenia, a już na pewno nie wyłącznie ona.
Zapamiętaj regułę egzaminacyjną: korespondencja na miejscu akcji i korespondencja koordynacyjna SAR - kieruje OSC. Jedynym pytaniem z tego zestawu, w którym poprawną odpowiedzią jest RCC, jest pytanie o kierowanie akcją SAR jako całością.
Łączność koordynacyjna
Łączność koordynacyjna to jedna z funkcji GMDSS. Jej cel to koordynowanie działań statków i lotnictwa biorących udział w akcji poszukiwawczo-ratowniczej. Innymi słowy: to łączność, dzięki której jednostki nawodne i statki powietrzne SAR działają wspólnie, a nie każda na własną rękę.
Słowo „koordynacyjna” w pytaniu egzaminacyjnym łatwo skojarzyć z czymś innym. Dwa typowe fałszywe tropy:
- koordynacja ruchu statku - uzgadnianie manewrów czy mijania się dwóch statków to zwykła łączność między mostkami, niezwiązana z akcją SAR. Łączność koordynacyjna w rozumieniu GMDSS dotyczy wyłącznie działań ratowniczych.
- koordynacja kolejności działań środków radiokomunikacyjnych - to brzmi technicznie, ale łączność koordynacyjna nie polega na ustalaniu, w jakiej kolejności używać urządzeń radiowych. Chodzi o współdziałanie jednostek (statków i samolotów), a nie urządzeń.
Jeśli w odpowiedzi widzisz statki i lotnictwo - to jest definicja łączności koordynacyjnej.
156,8 MHz
Łączność na miejscu akcji jest utrzymywana na częstotliwości 156,8 MHz, czyli na kanale 16 VHF - międzynarodowym kanale wywoławczym, bezpieczeństwa i niebezpieczeństwa. W obszarze morza A1 głosowa łączność on-scene opiera się na radiotelefonii VHF FM, a kanał 16 służy jednostkom uczestniczącym w akcji do wymiany informacji na miejscu zdarzenia.
Pozostałe odpowiedzi w tym pytaniu łatwo odrzucić, jeśli wiesz, do czego służą:
- 8414 kHz - to częstotliwość DSC w paśmie HF, używana do alarmowania i wywołań cyfrowych na dużych odległościach. Nie służy do głosowej łączności między jednostkami na miejscu akcji.
- 9 GHz - to pasmo pracy radarów morskich i transponderów SART, które pomagają zlokalizować rozbitków. To nie jest łączność głosowa. SART omawia osobny materiał.
Szerszą mapę kanałów VHF, MF i HF znajdziesz w materiale kanały radiowe VHF, MF i HF. Na potrzeby tego pytania wystarczy jedno skojarzenie: na miejscu akcji - 156,8 MHz, kanał 16.
Pułapki egzaminacyjne
Większość pytań z tego materiału da się rozwiązać trzema pytaniami kontrolnymi:
- Czy chodzi o skrót? Dopasuj nazwę do litery: Ratowniczy Ośrodek Koordynacyjny - RCC, Podcentrum Ratownicze - RSC, stacja nadbrzeżna - CRS (Coast), jednostka koordynująca poszukiwanie i ratowanie - OSC (On-Scene).
- Czy chodzi o całą akcję, czy o miejsce zdarzenia? Cała akcja SAR - RCC. Korespondencja na miejscu akcji i korespondencja koordynacyjna SAR - OSC.
- Czy w odpowiedzi jest „wyłącznie”? Odpowiedzi typu „wyłącznie stacja nadbrzeżna” albo „wyłącznie stacja zagrożona” w tym zestawie są fałszywe.
Do tego dwie definicje: łączność koordynacyjna = koordynacja statków i lotnictwa w akcji SAR; łączność na miejscu akcji = 156,8 MHz.
Co zapamiętać
- RCC = Ratowniczy Ośrodek Koordynacyjny. Ośrodek na lądzie, który kieruje akcją SAR. Nie prowadzi łączności na miejscu zdarzenia i nie zajmuje się służbami portowymi. W Polsce: MRCC Gdynia.
- RSC = Podcentrum Ratownicze. Jednostka podległa RCC, działająca w części jego rejonu. Nie myl z RCC.
- CRS = stacja nadbrzeżna zaangażowana w akcję SAR. Łącze radiowe ląd - morze; przekazuje alarm do RCC i wspiera łączność od strony lądu.
- OSC = jednostka koordynująca poszukiwanie i ratowanie. Działa na miejscu zdarzenia, wyznaczana przez RCC; kieruje korespondencją na miejscu akcji oraz korespondencją koordynacyjną SAR.
- Łączność koordynacyjna = koordynacja działań statków i lotnictwa w akcji SAR, a nie ruchu statku ani kolejności użycia urządzeń radiowych.
- Łączność na miejscu akcji = 156,8 MHz (kanał 16 VHF). 8414 kHz to DSC na HF, 9 GHz to radar i SART.
