Radiopława awaryjna EPIRB, jedno z urządzeń bezpieczeństwa systemu GMDSS, działa w chwili, gdy statek tonie albo załoga jest już na tratwie. Nikt wtedy nie podłączy jej do zasilania ani nie wymieni baterii, więc wszystko, co radiopława ma zrobić, musi pokryć energia zgromadzona w jej własnym akumulatorze. Na egzaminie SRC ten temat sprowadza się do jednej liczby i do tego, co ta liczba obejmuje: bateria radiopławy musi zapewnić co najmniej 48 godzin nieprzerwanej pracy, łącznie z nadawaniem sygnałów lokalizacyjnych i zasilaniem światła błyskowego. Ten materiał wyjaśnia, skąd bierze się ten wymóg, co dokładnie zasila bateria i jak odrzucać błędne wartości, które pojawiają się w odpowiedziach.

Wymóg 48 h

Radiopława EPIRB jest zasilana baterią litową. Jest to bateria pierwotna, czyli jednorazowa: nie ładuje się jej na statku z sieci ani z akumulatorów stacji radiowej. Radiopława czeka w uchwycie z pełną baterią, a po uruchomieniu korzysta wyłącznie z tego zapasu energii. Samo uruchamianie, test i postępowanie z radiopławą na tratwie omawia materiał Obsługa EPIRB.

Wymóg dla takiej baterii jest określony jako minimalny czas pracy. Bateria musi zapewnić nieprzerwaną pracę radiopławy przez co najmniej 48 godzin. Dwa słowa w tym zdaniu są ważne:

  • Nieprzerwaną - radiopława nadaje w sposób ciągły przez cały ten okres. Nie chodzi o łączny czas pracy rozłożony na kilka włączeń, tylko o jeden nieprzerwany okres od uruchomienia.
  • Co najmniej - 48 godzin to dolna granica. Bateria nie może wyczerpać się wcześniej, a wymóg nie zależy od tego, co w międzyczasie dzieje się w systemie ratowniczym.

Dlaczego właśnie tyle? Alarm z radiopławy to dopiero początek akcji. System COSPAS-SARSAT musi odebrać sygnał i przekazać go na ląd, ośrodek koordynacji ratownictwa (RCC) musi ustalić, czyja to radiopława, i zorganizować poszukiwania, a jednostki SAR muszą dotrzeć na miejsce i odnaleźć rozbitków. Przez cały ten czas radiopława powinna nadawać, bo jej sygnał prowadzi ratowników do celu. Dwie doby pracy dają służbom margines na przejście przez wszystkie te etapy. Jak alarm wędruje przez satelity do RCC, opisuje materiał COSPAS-SARSAT - satelity, LUT, MCC, a przebieg samych poszukiwań materiał Akcja SAR.

Na pytanie, co powinna zapewnić bateria litowa zasilająca radiopławę, poprawna odpowiedź brzmi więc: nieprzerwaną pracę radiopławy przez 48 godzin.

Co zasila

Drugie pytanie egzaminacyjne dotyczy nie tylko liczby godzin, ale także tego, na co ma wystarczyć pojemność baterii. Wymóg 48 godzin obejmuje całą pracę radiopławy w trybie alarmowym, a nie tylko sam nadajnik. W praktyce oznacza to dwa odbiorniki energii.

Sygnały lokalizacyjne

Radiopława nadaje sygnały, dzięki którym ratownicy dowiadują się o wypadku i odnajdują jego miejsce:

  • alarm na 406 MHz, odbierany przez satelity systemu COSPAS-SARSAT,
  • sygnał naprowadzający na 121,5 MHz, który jednostki SAR namierzają radionamiernikiem, gdy są już w rejonie poszukiwań.

Oba sygnały pracują przez cały czas działania radiopławy i oba są zasilane z tej samej baterii. Co zawierają i do czego służą, wyjaśnia materiał Sygnał 406 MHz i 121,5 MHz.

Światło błyskowe

Radiopława ma też światło błyskowe. Gdy jednostka ratownicza jest blisko, zwłaszcza nocą, rozbitków łatwiej dostrzec wzrokiem niż odnaleźć wyłącznie po sygnale radiowym. Lampa również pobiera energię z baterii, dlatego jej zasilanie jest wprost wpisane w wymóg pojemności.

Poprawna odpowiedź na pytanie o baterie radiopław awaryjnych brzmi więc: baterie te powinny mieć pojemność zapewniającą co najmniej 48 godzin pracy, w tym nadawanie sygnałów do lokalizacji i zasilanie światła błyskowego. Warto zauważyć, że w tym pytaniu wszystkie trzy odpowiedzi mają identyczny opis tego, co bateria zasila. Różnią się tylko liczbą godzin, więc o wyborze decyduje zapamiętanie wartości 48.

Błędne wartości

W obu pytaniach dystraktory są zbudowane podobnie: brzmią wiarygodnie, ale podają inny czas albo zastępują czas warunkiem. Każdy z nich da się odrzucić jednym argumentem.

96 godzin

Ta wartość pojawia się w obu pytaniach i jest najczęstszą pułapką. 96 godzin to dokładnie dwa razy więcej niż wymóg dla EPIRB. Liczba bywa mylona z wymaganiami dla innego urządzenia ratunkowego, transpondera radarowego SART, które omawia osobny materiał. Dla radiopławy EPIRB obowiązuje jednak 48 godzin, a nie 96. Jeśli w odpowiedzi o baterii radiopławy widzisz 96 godzin, odrzuć ją.

12 godzin

12 godzin to wartość zdecydowanie za mała. W typowej akcji ratowniczej samo odebranie alarmu, ustalenie pozycji i wysłanie jednostek może zająć wiele godzin, a dotarcie do rozbitków na otwartym morzu jeszcze dłużej. Radiopława, która milknie po pół doby, mogłaby przestać nadawać, zanim ratownicy dotrą w rejon wypadku. Wymóg to 48 godzin, czyli cztery razy więcej.

Do odbioru przez satelitę

Ta odpowiedź nie podaje liczby godzin, tylko warunek: radiopława ma pracować do momentu, w którym satelita odbierze jej sygnał. Jest błędna z dwóch powodów:

  • Wymóg jest zdefiniowany jako stały minimalny czas pracy, a nie jako praca zależna od zdarzenia w systemie.
  • Odbiór sygnału przez satelitę nie kończy zadania radiopławy. Po pierwszym odbiorze pozycja musi zostać potwierdzona i doprecyzowana, a jednostki SAR muszą zostać naprowadzone na miejsce, między innymi po sygnale 121,5 MHz i po świetle błyskowym. Radiopława, która przestałaby nadawać zaraz po odbiorze przez satelitę, nie pomogłaby ratownikom w najważniejszej, końcowej fazie poszukiwań.

Prosta wskazówka na egzamin: przy pytaniu o baterię radiopławy EPIRB szukaj odpowiedzi z liczbą 48 godzin. Odpowiedzi z 96 godzinami, 12 godzinami albo z warunkiem zamiast czasu są błędne.

Co zapamiętać

  • Radiopława EPIRB jest zasilana baterią litową (pierwotną, bez ładowania na statku). Po uruchomieniu korzysta wyłącznie z jej zapasu energii.
  • Bateria musi zapewnić nieprzerwaną pracę radiopławy przez co najmniej 48 godzin.
  • Pojemność baterii obejmuje nadawanie sygnałów do lokalizacji (406 MHz i 121,5 MHz) oraz zasilanie światła błyskowego.
  • 48 godzin daje służbom SAR czas na odebranie alarmu, ustalenie pozycji i dotarcie do rozbitków.
  • 96 godzin to błędna odpowiedź dla EPIRB - dwa razy więcej niż wymóg, liczba mylona z innym urządzeniem (SART).
  • 12 godzin to błędna odpowiedź - za krótko na typową akcję ratowniczą.
  • Do momentu odbioru przez satelitę to błędna odpowiedź - wymóg to stały czas pracy, a radiopława musi nadawać także po odbiorze, żeby naprowadzić jednostki SAR.